The Media Are To Blame

The number of books in recent years documenting the downfall of civilization due to media - whether smartphones, social media, robots, algorithms or just 'the' media altogether - is astounding. Generally speaking, these are books not written by media scholars, but by concerned citizens, often 40+ years old affluent white authors lamenting what media are doing to, well, the stupid masses and particularly the YOUNG.

Okay. Here it is, from a media scholar: do media have effects on people? Hell yeah. Are these effects the same for everyone? No. Are these effects always there? No. Are these effects one-dimensional and one-directional? No. Is there ANYTHING particular to today's media effects as compared to, say, the invention of the printing press? Hell no.

In a nutshell: some people are affected by some media under some circumstances some of the time in some way.

Generally, though, we're fine and we will be alright. So what is the deal with all these books and their relative success? Three things: fear of young people, projection onto machines, and disrespect regarding nuance and complexity.

1. Ephebiphobia: fear of youth. We are scared shitless of the people we put on this earth to replace us, so we project all our fears about dying and having lived an utterly replaceable life onto the next generations with their silly gadgets and dumb behavior and irresponsible whatever. Get over it: once you're over forty, you're on your way out, and that is a good thing. Deal with it. I am way over 40.

2. The Influencing Machine: Ever since the mechanical evolution coinciding and correlating with the Enlightenment, we have projected all our own vulnerabilities and anxieties onto the machines of our time. Today its Facebook and an iPhone, in the 50s and 60s it was the TV set, in the early 1900s factory machines, and so on. Projection is so much easier than taking responsibility, because it makes us feel SUPERIOR and that is nice.

3. Media and Communication Scholarship: people who lament the impact of media and mediated communication on (other) people and society generally read a lot, EXCEPT the dedicated and sustained research done by scholars who study and understand media and (mass) communication. If they would, they would learn that filter bubbles - if these exist at all - tend to be temporary, that people - kids and teenagers alike - have complicated and creative and interesting relationships with their media but are definitely not programmed by them, and that the MAIN REASON why people are upset about powerful media is that these technologies enable those outside the mainstream (that is: youths and all minorities) to threaten and challenge the SOCIAL ORDER of things. That last insight is the legacy of the late and great Denis McQuail, one of the founding scholars of media and (mass) communication research in the world.

But hey, why would you deal with history and scholarship and critical self-reflection when you can blame machines, Silicon Valley and (your) kids for everything that is wrong in the world?


Advies voor Eerstejaars Studenten

[in Dutch] Graag commentaar en feedback op het volgende... Dit wil ik opnemen in mijn eerstejaars-syllabus. Een en ander is geïnspireerd door filosoof Keith Parsons' essay "Message to My Freshman Students" op Huffington Post.

Binnenkort begint het collegejaar weer. Voor veel studenten is dit de eerste kennismaking met het studeren aan een universiteit na de middelbare school. De ervaring van een universitaire studie is in veel opzichten radicaal anders. Daarom hiereen paar opmerkingen over zaken die belangrijk zijn voor het succes van een student aan de universiteit:

• Op de universiteit werken geen leraren, maar (universitair) docenten en hoogleraren. Het is niet hun taak studenten te vertellen wat ze precies moeten doen om een voldoende te halen, wel om je te helpen kritische vaardigheden te ontwikkelen om zelf aan de slag te gaan met kennis, onderzoek en analyses.

• Een academische docent is er om je te begeleiden op weg naar het ontdekken en je eigen maken van kennis en inzichten. Vaak wordt je daarbij geconfronteerd met verschillende en tegenstrijdige visies op hetzelfde onderwerp of thema. Verwacht niet dat je uitsluitsel krijgt over de enige ‘juiste’ opvatting – want die bestaat niet.

• Het doel van een universitaire studie is dat je, aan het eind van de rit (dat kan een vak zijn, een module of een diploma) in staat bent zelfstandige analyses te ontwikkelen op basis van gedegen literatuurkennis en eigen onderzoek.

• Wat je zelf doet bepaalt in grote mate je succes op de universiteit. Het staat je helemaal vrij colleges te gebruiken om bij te slapen, je tijd te besteden aan chatten en texten met vrienden of te surfen naar sociale media. Sterker nog: je hoeft helemaal niet op te dagen. Punt is: jij bent als enige verantwoordelijk voor je succes op de universiteit. Zorg voor structuur in de manier waarop je met je studie om gaat en aarzel niet om hulp te vragen (van tutoren, docenten en mede-studenten) als dit lastig voor je is.

• Op school was je onderdeel van een min of meer hechte gemeenschap die je elke dag weer tegen kwam. De universiteit is daarentegen een nogal anonieme en soms zelfs nogal kille leeromgeving, waarin je makkelijk kunt verdwijnen of verzuipen. De beste manier om daarmee om te gaan is om actief mensen te leren kennen: de studenten om je heen tijdens colleges, de docenten die het onderwijs verzorgen, en de tutoren die er zijn om je studievoortgang met je te bespreken. Maak afspraken, vertel wat je bezig houdt en stel vragen. Word lid van een studievereniging of richt er zelf een op. Als je Mediastudies doet, zoek studenten op waarmee je samen media kunt maken - dat is de beste en snelste manier om te leren wat zo bijzonder en mooi aan media is.

• Een paar handige tips voor hoorcolleges, waarvan je er veel zult meemaken de komende jaren (ook al beweren talloze experts dat het tijdperk van het hoorcollege voorbij is): lees je in voordat je gaat; maak kritische notities en stel vragen; doe mee aan groepsdiscussies; ga naar het spreekuur van de docent, ook als je denkt dat alles gesmeerd loopt; praat over wat je hoort en leert met je vrienden; en voor alles: stel nog meer vragen.

• Tot slot: kiezen voor een studierichting die lijkt te leiden tot een snel diploma en een goed verdienende baan lijkt logisch, maar werkt in de prakijk niet. De economie is wispelturig, de banenmarkt grillig; de universiteit is daarentegen ouderwets traditioneel. Studeer niet wat je denkt te moeten leren voor een baan, studeer niet wat je ouders zeggen dat je moet leren – studeer iets waarvan je enthousiast, blij en gelukkig wordt. Dan zijn alle opmerkingen hiervoor overbodig.